محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى
234
خلاصة الحكمة ( فارسى )
آن آب و شراب كهنه ، از هر يك بيست و يك اوقيه و جوش داده ، صاف مىكنند و با عسل به قوام مىآورند . « 1 » شربت حمّاض شراب حماض ساده : معده را قوت دهد و اشتهاى طعام آورد ، و حدت صفراء بشكند ، و قى باز دارد و هاضمه را قوت دهد و دفع خمار كند . صنعت آن : بگيرند آب حماض تازه چندان كه خواهند ، و در ديك سنگى بجوشانند تا به ثلث رسد ، پس فرود آورده ، زمانى بگذارند تا دُرد آن تهنشين گردد ، صاف نموده ، با هم وزن آن ، قند سفيد به قوام آورند . « 2 » شربت خشخاش / شراب خشخاش شراب خشخاش : به نسخهء شيخ الرئيس . خواص : مانع انحدار نزلات و مواد دماغى است و سرفه را نافع است و مانع قى الدم و اسهال مزمن است . صنعت آن : بگيرند خشخاش رسيدهء تيغ نزدهء متوسط در بزرگى و كوچكى دو صد عدد ، و كنگرهء سر آنها را و چوب پايان آنها را دور كنند و در آب باران پانزده رطل ، سه شبانه روز بخيسانند ، پس بجوشانند تا به نصف رسد پس بفشارند و ثفل آنها را دور كنند و آب را نيكو صافى نموده ، وزن كنند از آن چهار رطل و نيم و از عسل سفيد مصفّا خوشبو و از سلاقه عنب ، از هر يك ، يك رطل و نيم و بپزند تا به قوام آيد ، پس اقاقيا و زعفران و مرمكى صافى ، گلنار فارسى ، عصارهء لحيةالتيس ، از هر يك ، يك درم ؛ كوبيده و بيخته به آن مخلوط سازند و در ظرف چينى نگاه دارند . حكيم مير معز الدين موسوى گفته كه در اين شراب براى نفث الدم ، دمالاخوين و طراثيث شيرين و صمغ عربى نيز داخل مىتوان كرد . ديگرى در اين شراب به جاى مرمكى صافى ،
--> ( 1 ) . همان ، ص 140 . ( 2 ) . همان ، ج 2 ، ص 238 .